Texnoloji inkişaf o qədər sürətlə baş verir ki, artıq gələn ilin əvvəlində dünya əmək bazarında böyük dəyişikliklərlə üzləşə bilər, bu da hətta ixtisaslı mütəxəssislərə də təsir göstərə bilər.

Bəşəriyyət milyonlarla insanı işsiz qoya biləcək yeni bir sənaye inqilabının astanasındadır. Elmi ictimaiyyətdə süni intellektin "xaç atası" kimi tanınan Ceffri Qinton qorxunc bir proqnoz verib: artıq 2026-cı ildə süni intellekt bir çox sahədə işçiləri tamamilə əvəz edə biləcək.

Qintonun sözlərinə görə, neyron şəbəkələrinin imkanları eksponensial olaraq artır. Əvvəllər diqqət sadə proseslərin avtomatlaşdırılmasına yönəlmişdisə, indi yüksək ixtisaslı kadrlar risk altındadır.

Ağ yaxalıqlı işçilərin taleyi xüsusilə narahatlıq doğurur. Süni intellekt artıq sadə kodlar yazmaqdan kənara çıxaraq bütöv layihələri həyata keçirməyə keçib. Hər yeddi aydan bir texnologiya o qədər təkmilləşir ki, əvvəllər iki dəfə çox vaxt aparan işləri yerinə yetirə bilir. Cəmi bir neçə il ərzində süni intellekt minimal insan resursları tələb edən mürəkkəb proqram təminatı müstəqil şəkildə hazırlaya biləcək.

Süni intellekt aldatmağı öyrənib

Qinton hazırkı keçidi bir vaxtlar fiziki gücün dəyərini aşağı salan Sənaye inqilabı ilə müqayisə edir. İndi isə eyni şey insan zəkasını təhdid edir. Lakin alimi işsizliyin özündən daha çox qorxudan şey "ağıllı" maşınların gözlənilməzliyidir.

Ekspert süni intellektin düşünmə və ən pisi, aldatma qabiliyyəti ilə bağlı dərin narahatlığını ifadə edib.

"Əgər süni intellekt sizin ondan qurtulmağa çalışdığınıza inanırsa, ondan qurtulmamağınız üçün sizi aldatmaq planı quracaq", - Qinton qorxulu bir açıqlama verib.

İqtisadçılar "işsizlik bumu"na hazırlaşırlar

Alimin proqnozlarını maliyyə analitikləri təsdiqləyir. İqtisadçılar 2026-cı ildə "işsizlik bumu"nun olacağını proqnozlaşdırırlar. Böyük şirkətlər işə qəbuldan yayınaraq məhsuldarlığı artırmaq üçün getdikcə alqoritmlərə etibar edirlər.

KPMG-nin baş iqtisadçısı Dayan Svonk qeyd edir ki, "artım və əmək bazarının nəticələri fərqlidir".

Süni intellekt dövründə müəssisələr daha az insan işçisi ilə daha çox iş görməyi öyrəniblər.

Eyni zamanda, ekspertlər vəziyyətin qeyri-müəyyən olduğunu qeyd edirlər. Süni intellekt, xüsusən də mühəndislik sahəsində yeni, ixtisaslaşmış vəzifələr üçün işə qəbulu stimullaşdıra bilər.

"Süni intellekt bu gün işçi qüvvəsini məhv etmir, onu dəyişdirir", - Teneo konsaltinq şirkətinin süni intellekt üzrə rəhbəri Rayan Koks qeyd edir. Bununla belə, gündəlik işlərin avtomatlaşdırılacağı və bir çox mütəxəssisin yaxın gələcəkdə yenidən təlim keçməli olacağı aydındır./Lent.az