Qabil Hüseynli: “Ermənistan ”qara məni basınca mən qaranı basım" prinsipi ilə qabaqdangəlmişlik etmək istəyir"

Ermənistan hökuməti fevralın 1-də Avropa İnsan Haqları Məhkəməsində Azərbaycana qarşı dövlətlərarası iddia qaldırıb. Ermənistan mətbuatı xəbər verir ki, Ermənistan Azərbaycanı 44 günlük müharibə və ondan sonrakı dövrdə beynəlxalq konvensiyaları pozmaqda günahlandırır.
O cümlədən Ermənistan hökuməti Azərbaycanın yaşayış, toxunulmazlıq, mülkiyyət, şəxsi və ailə həyatı, təhsil və digər bir sıra hüquqları pozduğunu, Qarabağ və Ermənistan əhalisinə işgəncə verdiyini və qeyri-insani münasibət göstərdiyini iddia edir.
İddiaya müxtəlif “dəlillər”  əlavə edilib, habelə hərbi əsirlərin və mülki şəxslərin, Qarabağdan olan qaçqınların, ölən və yaralıların hüquqlarının qorunması məsələlərinə toxunulub.
Bununla Ermənistan nəyəsə nail ola bilər? Məsələ böyüyə, arta bilərmi? Azərbaycan hökumətinin davranışı, cavabı nə olacaq? O boyda dağıntı, talan var Qarabağda, biz də eyni və hətta daha sərt, təsirli iddialar qaldıracağıq beynəlxalq məhkəmələrdə. Ermənistan bu perspektivi hesabladığı üçün qabaqdangəlmişlik edir?

 Qabil Hüseynli 
Politoloq Qabil Hüseynli bildirdi ki, Ermənistanın AİHM-də Azərbaycana qarşı qaldırdığı iddia absurddur. Çünki həmin iddiada qeyd olunanların heç birini Azərbaycan Ermənistana, dinc mülki ermənilərə qarşı həyata keçirməyib: “Azərbaycan 44 günlük müharibəni öz işğal olunmuş ərazisində işğalçı silahlı ermənilərə qarşı aparıb. Hərbi əməliyyatlarda bir nəfər də olsun mülki erməni öldürülməyib, mülki obyektlər hədəf olmayıb. Bunun əksini sübut edəcək bir dənə də olsun dəlil, fakt yoxdur. Azərbaycan silahlı qüvvələrinin ancaq hərbi obyektləri və hərbçiləri hədəfə aldığını dünyanın bir sıra media orqanları, jurnalistləri də həm mühariə zamanı, həm də sonrakı vaxtlarda yazıblar, deyiblər. Azərbaycan dövləti ən yüksək səviyyədə dəfələrlə bəyan edib ki, bizim dinc mülki erməni əhali ilə problemimiz yoxdur, onlar hədəfimiz deyil. Hətta bəyan edilib ki, Qarabağdakı Azərbaycan vətəndaşları olan ermənilər bizim qanunları qəbul edirlərsə, qalıb yaşaya bilərlər. Hansısa separatçı ermənilər bu çağırışlara qulaq asmayıb, Azərbaycan dövlətini tanımayıb müharibə dövründə bölgəni tərk ediblərsə, təhsillərini dayandırıblarsa, yaşayış yerlərini dəyişiblərsə, bunun günahı Azərbaycanda deyil, onların özlərində və Ermənistanın siyasətindədir. Azərbaycan nə müharibə zamanı, nə sonrakı dövrdə heç bir beynəlxalq konvesiyanı pozmayıb, insan hüquqlarına zidd heç bir hərəkətə yol verməyib".
Politoloq vurğuladı ki, Ermənistan özünün Azərbaycana, azərbaycanlılara qarşı etdiklərini bizim adımıza çıxmağa çalışır: “Hələ 1990-cı illərdə Ermənistan Azərbaycanın ərazilərini işğal etməklə yüz minlərlə dinc azərbaycanlını yaşamaq hüququndan, yaşayış yerindən, təhsil almaq hüququndan məhrum edib. On minlərlə azərbaycanlı ailənin ev-eşikləri talan edilib. Azərbaycanın ərazilərini ələ keçirdiklərini Ermənistanın prezidentləri də zaman-zaman açıq dilə gətiriblər. Ermənistan həm birinci Qarabağ müharibəsi zamanı, həm ikinci Qarabağ müharibəsi dövründə bütün beynəlxalq konvensiyaları pozub, müharibə cinayətləri törədib. Ermənistan ərazisindən Azərbaycanın Gəncə şəhərinə, Bərdə şəhərinə, Tərtər şəhərinə və dinc əhali yaşayan digər yaşayış məntəqələrinə qadağan olunmuş silahlardan zərbələr endirilib, yüzə yaxın dinc mülki sakin həlak olub. İşğaldan azad olunmuş əraziləri ermənilərin necə talan etdiyi də göz qabağındadır. Bütün bu və digər çoxsaylı faktlar ortada ola-ola indi Ermənistanın Azərbaycanı məhkəməyə verməsi həm gülüncdür, həm də erməni həyasızlığının daha bir təzahürüdür”.
Q.Hüseynli qeyd etdi ki, Ermənistan Azərbaycanın milyardlarla dollar təzminat ödəməsi tələbi ilə Avropa İnsan Haqları Məhkəməsinə, eləcə də müvafiq beynəlxalq məhkəmələrə müraciət etməyə ciddi hazırlıq gördüyünü bilir. Ona görə də Ermənistan guya “qara məni basınca mən qaranı basım” prinsipi ilə qabaqdangəlmişlik etmək istəyir: “Artıq Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin tapşırığına müvafiq olaraq, Ermənistanın Azərbaycana qarşı hərbi təcavüzü nəticəsində zərər çəkmiş vətəndaşlarımızın hüquq və azadlıqlarının pozulmasına dair dövlətlərarası ərizə hazırlanaraq yanvarın 15-də İnsan Hüquqları üzrə Avropa Məhkəməsinə təqdim edilib. Ərizənin hazırlanmasına beynəlxalq hüquq aləmində tanınmış ekspertlər və Azərbaycan Respublikasının aparıcı hüquqşünasları cəlb olunublar. Ərizədə Azərbaycanın Dağlıq Qarabağ bölgəsinin və 7 ətraf rayonunun Ermənistan tərəfindən 30 ilə yaxın davam etmiş işğalı nəticəsində Azərbaycan Respublikası vətəndaşlarının yaşamaq hüququnun, şəxsi və ailə həyatına hörmət və dini etiqad azadlıqlarının, işgəncəyə və pis rəftara məruz qalmamaq, mülkiyyət və sərbəst hərəkət hüquqlarının pozulması məsələləri qaldırılır, həmçinin Azərbaycanın 3890 vətəndaşının itkin düşməsi və Ermənistanın bu şəxslərin aqibətinin araşdırılması üçün hər hansı tədbir görməməsi barədə dəlillər irəli sürülür.
Bununla yanaşı, 2020-ci ilin iyul ayında Ermənistan Respublikasının silahlı qüvvələrinin Tovuz istiqamətində hərbi təxribatı nəticəsində Azərbaycan vətəndaşlarının İnsan Hüquqları üzrə Avropa Konvensiyası ilə qorunan hüquqlarının pozulmasına dair faktlar da ərizədə öz əksini tapıb.
Azərbaycan Respublikasının şanlı Qələbəsi ilə nəticələnmiş 44 günlük müharibə zamanı Ermənistan Respublikası silahlı qüvvələrinin ölkəmizin dinc sakinlərinə qarşı qeyri-insani, beynəlxalq humanitar hüquqa, xüsusən Cenevrə konvensiyalarına zidd olan əməlləri, hərbi əməliyyatlar zonasından uzaq məsafədə yerləşən şəhər və kəndlərin, mülki infrastrukturun kasetli və fosforlu mərmilər, uzaqmənzilli ballistik raketlərlə atəşə tutması, bunun nəticəsində 93 şəxsin, o cümlədən 12 uşağın və 28 qadının həlak olması, 423 şəxsin, o cümlədən 51 uşağın və 104 qadının yaralanması, Gəncə şəhərində çoxmənzilli 10 bina daxil olmaqla, 264 evin tamamilə dağıdılması, 9294 fərdi evə və digər əmlaklara ziyan vurulması barədə sübutlar təqdim edilərək İnsan Hüquqları üzrə Avropa Konvensiyanın pozulması əsaslandırılır.
Ərizədə həmçinin Ermənistanın işğal etdiyi ərazilərdə külli miqdarda mina basdırması, şəhər və kəndlərimizi yerlə yeksan etməsi, habelə işğaldan azad edilmiş ərazilərimizə 2020-ci il 10 noyabr tarixli kapitulyasıya aktından sonra qanunsuz silahlı birləşmələr göndərməsi səbəbindən Azərbaycan Respublikası vətəndaşlarının öz evlərinə qayıtmaq hüququndan məhrum edildiyi vurğulanır.
İnsan Hüquqları üzrə Avropa Məhkəməsinə təqdim edilmiş sənəddə vətəndaşlarımızın pozulmuş hüquqlarının bərpası üçün Ermənistandan zəruri tədbirlərin görülməsi tələb olunur.
Ermənistan   həm   bu   iddiadan narahatdır. Azərbaycan ərazilərinin uzunmüddətli işğalı zamanı dəyən ziyana, mülki şəxslərin öldürülməsinə, təbii sərvətlərin qanunsuz istismarına görə Ermənistana qarşı məhkəmə iddiaları qaldırmağa hazırlaşır. Ermənistan bunu və Azərbaycanın milyardlarla dollar təzminat davası açacağını bilir. Ona görə də indidən həyasızlıq edirlər".